Diễn đàn THIÊN AN • Xem chủ đề - Khi nào động đất gây sóng thần?

Phục hồi và bền hóa động cơ không tháo rã : Công Nghệ Gốm Kim Loại XADO - Metal-Ceramic Xado

THIÊN AN Technology Thiết kế website Chuyên Nghiệp ! | Domain Hosting Chất lượng Cao!

Khi nào động đất gây sóng thần?

Những tin về khoa học , các tiến bộ thời đại ...

Điều hành viên: Luu Thanh Nghi

Khi nào động đất gây sóng thần?

Gửi bàigửi bởi Học hỏi » 28 Tháng 10 2010, 11:05

Khi nào động đất gây sóng thần?

Hình ảnh

- Động đất gây nên sóng thần hay không phụ thuộc vào ba yếu tố: cường độ rung lắc, hướng chuyển động của địa chấn và địa hình của đáy biển.

Trận động đất 7,7 độ Richter tại Indonesia vào tối 25/10 gây nên trận sóng thần khiến ít nhất 113 người thiệt mạng, theo thống kê của Bộ Y tế Indonesia. Những dư chấn của nó có cường độ tới 5,3 độ Richter, song chúng không gây nên sóng thần.

Vậy tại sao một số trận động đất gây sóng thần còn những cơn địa chấn còn lại không gây nên hiện tượng tương tự?

Giới khoa học cho rằng động đất gây nên sóng thần hay không phụ thuộc vào ba yếu tố: sức mạnh của động đất, hướng chuyển động của địa chấn và địa hình của đáy biển.

Cơn địa chấn 7,7 độ Richter hôm 25/10 thuộc nhóm những trận động đất có khả năng gây sóng thần. Do cường độ động đất được đo theo hàm logarith, một cơn địa chấn 5 độ Richter tạo nên sóng địa chấn có biên độ lớn gấp 10 lần so với trận động đất 4 độ Richter.

“Những trận động đất có cường độ thấp hơn 7,5 độ Richter thường không gây sóng thần. Tuy nhiên, đôi khi một cơn địa chấn 6 độ Richter có thể gây sóng thần trong phạm vi nhỏ, với sức tàn phá tương đối thấp”, Don Blakeman, một nhà địa vật lý của Trung tâm Thông tin Động đất quốc gia Mỹ, cho biết.

Một nghiên cứu gần đây cho thấy trận động đất từng tàn phá nặng nền Haiti hồi tháng 1 tạo ra nhiều đợt sóng thần nhỏ.

Động đất gây nên sóng thần khi hoạt động địa chất khiến đất dọc theo các đường phay (hay đường đứt gãy) di chuyển lên phía trên hoặc xuống phía dưới. Theo Blakeman, khi một số vùng thuộc đáy biển dịch chuyển theo chiều dọc (lên hoặc xuống), toàn bộ nước ở phía trên sẽ bị đẩy khỏi vị trí. Hiện tượng đó tạo nên “sóng năng lượng” khiến nước bị đẩy về các hướng.

John Bellini, một nhà địa vật lý của Cục Địa chất Mỹ, khẳng định những cơn địa chấn khiến đáy biển dịch chuyển theo phương ngang hiếm khi gây sóng thần dữ dội. Do các mảng kiến tạo địa tầng dịch theo phương ngang, nước ở phía trên chỉ bị nâng lên hoặc hạ xuống ở mức độ nhẹ. Vì thế sóng thần không hình thành.

Chiều cao của một đợt sóng thần được quyết định bởi chuyến động theo phương thẳng đứng của đáy biển. Vì thế mọi thay đổi về địa hình của đáy biển có thể làm tăng hoặc giảm chiều cao của sóng thần khi nó di chuyển trên mặt biển.

“Khi lan tỏa ở đại dương, sóng thần thường di chuyển với tốc độ từ 800 tới 1.000 km mỗi giờ, gần bằng tốc độ của máy bay phản lực. Nhưng sóng thần di chuyển chậm dần khi tiến về phía đất liền. Hiện tượng nước rút đột ngột và mạnh khỏi bờ biển là dấu hiệu cho thấy sóng thần sắp tới”, Blakeman nói với tạp chí Life’s Little Mysteries.

Đôi khi sóng thần xuất hiện theo từng cặp. Cơ quan Khí tượng và Địa vật lý Indonesia cho hay, hồi tháng 4 một cơn địa chấn 7,7 độ Richter gây nên hai đợt sóng thần.

Thời tiết không tác động tới sóng thần, bởi nguồn gốc sức mạnh của sóng thần là sự dịch chuyển của đáy biển.

Cục Địa chất Mỹ khẳng định, nếu muốn dự đoán sóng thần xuất hiện sau động đất hay không, các nhà khoa học nên đo chiều cao và năng lượng của sóng biển bằng cách sử dụng các cảm biến đo áp lực trong nước biển và chiều cao của thủy triều.

Minh Văn (theo Livescience, Life’s Little Mystery)
Hãy biết cho đi những gì mình có thể .....

Để được nhận lại những gì ta ... Cần HỌC HỎI

Hình ảnh
Hình đại diện của thành viên
Học hỏi
 
Bài viết: 1194
Ngày tham gia: 16 Tháng 10 2003, 12:00

Quay về Tin Khoa Học Kỹ Thuật

Đang trực tuyến

Đang xem chuyên mục này: Không có thành viên nào trực tuyến.1 khách.

cron